Mianem choroby Addisona określa się zaburzenia funkcjonowania układu hormonalnego wywołane pierwotną niedoczynnością kory nadnerczy. Na skutek uszkodzenia nadnerczy, do czynienia mamy z niedostatkiem produkowanych przez nie hormonów.

Przyczyny choroby Addisona

Choroba Addisona jest schorzeniem, które w znaczącej części przypadków dotyka kobiety około 30 — 40 roku życia. Związane jest to z tym, że znacznie częściej niż mężczyźni borykają się one z zaburzeniami autoimmunologicznymi. Do głównych przyczyn choroby Addisona zaliczają się: krawienie do nadnerczy, gruźlica nadnerczy, nowotwór (w szczególności przerzuty do nadnerczy), choroby zakaźne, jak AIDS czy różnego rodzaju grzybice, procesy autoimmunologiczne prowadzące do uszkodzenia nadnerczy, hemochromatoza, adrenalektomia czy skrobawica. Schorzenie to może występować jednocześnie z innymi chorobami, takimi jak chociażby Hashimoto czy cukrzyca typu I w zespole Schmidta.

Objawy choroby Addisona

Choroba Addisona objawia się: osłabieniem mięśni, niskim ciśnieniem, brunatnym zabarwieniem błon śluzowych, skóry oraz linii dłoniowych, zaburzeniami w przemianie materii oraz czynności gruczołów płciowych i osłabieniem organizmu. Często towarzyszą im nudności, wymioty, zaburzenia wypróżniania, napadowe bóle brzucha, gorączka oraz bezsenność.

Diagnostyka choroby Addisona

W celu rozpoznania choroby Addisona, zaleca się przeprowadzenie badań hormonalnych (oznaczenie kortyzolu we krwi na czczo oraz oznaczenie moczu 17-OHKS) oraz biochemicznych, które ujawniają nadmiar potasu, niedobór sodu i niskie stężenie glukozy. Pierwszy z nich prowadzić może do niewłaściwego zapisu EKG. Jeżeli wyniki badań hormonalnych są obniżone, to znak, że do czynienia mamy z niedoczynnością kory nadnerczy. Wówczas niezbędne jest oznaczenie ACHT rano, a także oznaczenie DHEA-S, aldoosteronu oraz androstenionu, które w przebiegu choroby Addisona są obniżone. W celu potwierdzenia przyczyny autoimmunologicznej, przeprowadza się badania immunologiczne na przeciwciała skierowane przeciwko 21—hydroksylazie. Oprócz tego, endokrynolog może zalecić wykonanie USG brzucha oraz tomografii chorobowej. Pomagają one bowiem określić, gdzie dokładnie znajduje się proces chorobowy w nadnerczach.

Leczenie choroby Addisona

Leczenie choroby Addisona opiera się o dostarczenie do organizmu hormonów, których nadnercza nie są w stanie samodzielnie wyprodukować. Stosuje się tutaj 3 zamienniki hormonów: androgenów, aldosteronu oraz kortyzolu. Jeżeli chodzi o ten ostatni, podawany jest hydrokortyzon w dawkach uzależnionych od masy ciała oraz wzrostu pacjenta. Dawkę leku należy zwiększać w sytuacjach stresowych oraz przy dużym wysiłku fizycznym. Leczenie obejmuje także zwiększenie ilości spożywanych płynów oraz soli w diecie. Schorzenia tego nigdy nie należy ignorować. Zachodzi wówczas bowiem ryzyko zgonu na skutek przełomu nadnerczowego charakteryzującego się nagłym nasileniem symptomów choroby.